Cảm biến siêu âm đo khoảng cách thế nào nếu không chạm vào vật?
Bạn đặt một vật trước cảm biến mà không có thước nào chạm tới nó. Cảm biến vẫn ước tính khoảng cách bằng cách phát một xung âm, chờ tiếng vọng quay về và đo thời gian của cả hành trình đi lẫn về.
Video dưới đây minh họa cơ chế đó. Mình cùng nối các bước với những giới hạn cần để ý khi lắp đặt.
Tra nhanh: từ tiếng vọng tới con số
| Bước | Điều xảy ra | Điều cần nhớ |
|---|---|---|
| Phát xung | Bộ phát tạo sóng siêu âm truyền qua không khí. | Tín hiệu đi tới vật. |
| Phản xạ | Một phần sóng bật về đầu thu. | Phụ thuộc bề mặt và góc. |
| Đo thời gian | Mạch đo từ lúc phát tới lúc nhận tiếng vọng. | Gồm cả lượt đi và về. |
| Tính khoảng cách | Dùng vận tốc âm rồi chia đôi quãng đường. | Nhiệt độ môi trường có thể ảnh hưởng. |
Vì sao cảm biến phải chia đôi?
Xung âm đi từ cảm biến tới vật rồi phản xạ quay lại. Mạch đo cả quãng đường hai chiều, nên khoảng cách một chiều bằng vận tốc âm nhân thời gian đi-về rồi chia hai. Đây là nguyên lý của cảm biến siêu âm phản xạ; loại through-beam dùng tín hiệu theo cách khác.
Vì sao vật gần hoặc nghiêng có thể làm số đo sai?
Mỗi model có vùng làm việc và khoảng cách tối thiểu riêng. Nếu vật quá gần, tiếng vọng có thể quay về khi bộ nhận chưa thể đo ổn định. Kích thước vùng này phải tra tài liệu đúng model, không có một giá trị chung cho mọi cảm biến.
Nếu bề mặt nghiêng, sóng có thể bật lệch khỏi đầu thu. Vật liệu hút âm, hình dạng nhỏ hoặc cong cũng có thể khiến tiếng vọng yếu hay không ổn định. Vận tốc âm trong không khí thay đổi theo nhiệt độ, nên kết quả còn phụ thuộc môi trường.
Cách kiểm tra trước khi lắp
Xác định đúng loại cảm biến, đọc khoảng cách đo được, giới hạn vùng gần và sơ đồ lắp của nhà sản xuất. Hướng đầu cảm biến phù hợp với bề mặt cần đo; với bề mặt phẳng, nhiều hướng dẫn yêu cầu đặt gần vuông góc để tiếng vọng quay về tốt hơn. Tránh vật cản hoặc mặt phản xạ phụ trong vùng đo.
Khi số đo nhảy, kiểm tra khoảng cách, góc bề mặt, vật cản và nhiệt độ trước khi kết luận thiết bị hỏng. Nếu dùng trong dây chuyền tự động, căn chỉnh theo tài liệu model hoặc nhờ người có chuyên môn.
Bạn có thể xem thêm cách cảm biến khác biến lực thành số trong bài cân điện tử dùng loadcell và cách cảm biến ảnh hoạt động trong bài camera hồng ngoại nhìn đêm.
Nguồn tham khảo kỹ thuật
- microsonic: nguyên lý đo tiếng vọng
- microsonic: vùng phát hiện, vùng mù và ảnh hưởng môi trường
- microsonic: hướng dẫn lắp và ảnh hưởng góc bề mặt
Hỏi – đáp
Cảm biến siêu âm tính khoảng cách bằng cách nào?
Cảm biến phát xung âm, nhận tiếng vọng rồi đo thời gian đi-về. Nó dùng vận tốc âm để tính quãng đường và chia đôi để ra khoảng cách một chiều.
Vì sao cảm biến đo sai khi vật ở quá gần?
Mỗi model có khoảng cách tối thiểu. Vật nằm trong vùng gần không nhạy có thể khiến tiếng vọng không được nhận ổn định; hãy tra giới hạn của đúng model.
Bề mặt nghiêng có ảnh hưởng đến phép đo không?
Có thể. Sóng phản xạ có thể bật lệch khỏi đầu thu, khiến tín hiệu yếu hoặc không ổn định. Hướng lắp phù hợp tùy bề mặt và hướng dẫn sản phẩm.
Nhiệt độ có làm thay đổi kết quả đo siêu âm không?
Có thể, vì vận tốc âm trong không khí thay đổi theo nhiệt độ. Mức ảnh hưởng phụ thuộc model và điều kiện sử dụng.
Hotline/Zalo: 0918531961
Website: vinamax.vn
Duy Khoa Home Electric
